س. عامل درگیرهای شیعه و سنی در شهر جهنگ چه بوده است؟ ج. گروهی در شهر جهنگ وجود دارد که جهت ایجاد مخاصمه و نفرت بین مسلمانان فعالیت می‌کند و آنان در همه امور، مردم شیعه را متهم می‌سازند. چون مولانا جهنگوی به قتل رسید ما را متهم کردند، چون قاسمی کشته شد باز ما را متهم نمودند، در حالی که این موارد، قتل‌های سیاسی بوده و هیچیک از مردم شیعه در آنها دست نداشته‌اند. ما از دولت خواستیم تا این موضوع را از طریق تشکیل یک کمیسیون قضائی تحقیق نماید و ما نتایج آن کمیسیون را خواهیم پذیرفت؛ و چنانچه همدستی هر شیعه در این مورد ثابت شود ما آن را گرفته تحویل پلیس خواهیم داد. آنان به حرف‌های ما گوش ندادند و به قتل و غارتگری علیه شیعه در جهنگ ادامه دادند. س. آیا همین امر سبب زد و خورد بین شیعه و سنی در جهنگ بوده است؟ ج. اینها درگیری بین شیعه و سنی نبوده بلکه بین شیعه و وهابی بوده است. س. آیا وهابی‌ها سنی نیستند؟ ج. خیر، آنان ادعا می‌کنند که با سنی‌ها تفاوت دارند. س. آیا وهابی‌ها مسلمان هستند؟ ج. ما وهابی‌ها و فرقه‌های دیگر اسلامی را مسلمان می‌شناسیم. این وهابی‌ها هستند که در پی ایجاد فتنه بوده و مشغول ایجاد مخاصمت‌های فرقه‌ای می‌باشند. شاید فکر می‌کنند بدین طریق خواهند توانست به نفوذ و قدرت خود بیفزایند. س. آیا دست خارجی در پشت سر آنان قرار دارد؟ ج. البته چنان است. س. به نظر شما کدام کشور خارجی در این قضیه دخالت دارد؟ ج. از آژانس‌های دولتی سؤال کنید جوابش را به شما خواهند داد. س. مردم می‌گویند شیعه‌ها از دولت ایران پول می‌گیرند. آیا صحت دارد؟ ج. خیر، من آن را به شدت تکذیب می‌کنم. ما از هیچ دولت خارجی کمک نمی‌گیریم. در مسلک شیعه، اصلی داریم به نام خمس و هر نفر شیعه موظف است بیست در صد از پس‌انداز سالیانه خود را به جامعه بپردازد و این مبلغ از طریق مراجع شیعه تقسیم می‌شود. تعداد مراجع ما در جهان بسیار کم است. یکی از آنان آیت‌الله خویی در عراق و دیگری آیت‌الله گلپایگانی در ایران هستند. چون پولی که از طرف آنان برای تقسیم بین مردم بی‌بضاعت شیعه یا برای تأمین امور مذهبی دریافت می‌شود، همان پولی است که آن را ما به عنوان خمس می‌پردازیم. این کمک خارجی نیست. س. صادق گنجی سرکنسول ایران (مسئول خانه فرهنگ) در لاهور را چه کسی کشت؟ ج. من اتهام این قتل را به فرقه ویژه‌ای وارد نمی‌کنم ولی قاتلان او همان مردمی بودند که درگیری‌های فرقه‌ای را در جهنگ ایجاد می‌کنند. آنان او را در زندگیش تهدید به قتل نموده بودند؛ تهدیدهایی از طرف آنان در روزنامه‌های لاهور نیز به چاپ رسیده بود. س. آیا این خبر صحت دارد که پس از تیره شدن روابط «جماعت اسلامی» با وهابی‌ها، مناسبات بین جماعت اسلامی و شما توسعه یافته است؟ ج. ما روابط خوبی با تمام سازمان‌های مذهبی از جمله جماعت اسلامی داریم. ما فقط وهابی‌ها را مقصر نمی‌شناسیم. در سازمان‌های مذهبی گروه‌هایی وجود دارند که می‌خواهند به مردم شیعه ضرر وارد کنند. ما اخیراً برای توسعه هماهنگی‌های مذهبی با «جماعت اسلامی»، «جمعیت علمای اسلام»، «جمعیت علمای پاکستان» و حتی «اهل‌حدیث» هم تماس برقرار کرده‌ایم. س. به نظر شما آیا علماء پیرامون مسئله قانون شریعت باهم متحد خواهند شد؟ ج. البته، ولی اولین گام در این جهت این است که آنان باید همدیگر را تحمل کنند. ما باید این حقیقت را دریابیم که در اسلام چندین فرقه مذهبی وجود دارد و برای همه آنها باید احترام قائل شویم. س. مسلمانان بر قرآن و سنت در اصل، اجماع دارند لکن در مورد تفسیر و تحلیل آن با هم اختلافات شدیدی دارند؟ ج. اسلام برای همکاری سازنده تأکید می‌کند و این از وظایف ما است که آن را چگونه اجراء نماییم. من معتقد هستم که ما می‌توانیم یک قانون ویژه‌ای را بدون مجادله با همدیگر به طور متفاوت تفسیر نماییم. این امری است که همه روزه در دادگاه‌های سکولار این کشور اتفاق می‌افتد. پس اجراء این امر در مورد مسائل مذهبی چرا مقدور نباشد؟ س. در این کشور گروه‌هایی وجود دارند که از اجرای قوانین اسلامی ترس دارند و می‌گویند که اجراء این قوانین برای همه مشکل ایجاد خواهد کرد. آیا این بیمناکی بی‌اساس است؟ ج. آنان درکی از شریعت ندارند. شریعت به نفع همه ما است و آن از حقوق کلیه افراد و جامعه دفاع می‌کند و اساس را برای ایجاد کشور مرفه‌الحال به وجود می‌آورد. س. به نظر شما آیا دولت مذهبی در پاکستان برقرار خواهد شد؟ ج. در قانون اساسی ما آمده که پاکستان برای اجرای قوانین اسلام به وجود آمده و اکثریت مردم طرفدار آن هستند. س. لکن خود علماء هم نتوانستند تعریف مناسبی برای شریعت در نظر بگیرند و تا به حال به یک تعریف مشترک درباره آن دست نیافته‌اند. ج. نخیر، این حرف درست نیست. بین علماء اختلافی در این باره وجود ندارد که شریعت صحیح است یا ناصحیح. و آیا باید آن را به اجزاء گذارد یا خیر. فقط اختلافاتی در مورد چگونگی اجراء و تأمین هدف وجود دارد. **پاورقی‌ها:** [۱] «مصاحبه مجله نیوز لاین با علامه ساجد نقوی.» با تشکر از سرکار خانم مظاهری، مدیر «آرشیو اسناد مرکز اطلاع‌رسانی و خدمات رایانه‌ای سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی» که متن مصاحبه را برای نگارنده ارسال فرمودند.