کنشگران / عالمان دینی

متن خلاصه هوش مصنوعی

این فتوا در پاسخ به پرسشی درباره وضعیت شرعی محاربه با مردم تبریز و دفاع آنان از خود صادر شده است. در ابتدا، پرسش‌کننده از علمای اعلام می‌پرسد که محاربه با مردم تبریز و دفاع آنان در برابر هجوم به قصد قتل، غارت و هتک عرض، از نظر شرعی چه حکمی دارد. سپس، ملا محمدکاظم خراسانی در پاسخ، مطالبه حقوق ملیه توسط مردم تبریز را بدیهی دانسته و کمک به آنان و حرمت هجوم بر جان، مال و ناموسشان را از ضروریات اسلام می‌شمارد و مهاجم را مهدورالدم اعلام می‌کند. شیخ عبدالله مازندرانی نیز این نظر را تأیید کرده و بر بدیهی بودن مطالبه حقوق ملیه و لزوم مساعدت و حرمت هجوم تأکید می‌کند. سید اسماعیل صدر نیز با تأیید فتوای پیشین، بیان می‌کند که تفاوتی بین تبریز و سایر شهرهای ایران در این حکم وجود ندارد. در نهایت، میرزا محمدتقی شیرازی نیز حرمت مقاتله با مسلمین و هتک اعراض و اموالشان را از ضروریات دین دانسته و جواز و حتی وجوب دفاع در برابر هجوم را از بدیهیات می‌شمارد.

متن کامل گزارش

حجه‌الاسلاما! ادام الله بقائکم. از شهرهای دور، رفته با اهل تبریز محاربه نمودن و مدافعه اهل تبریز از هجوم ایشان، که به قصد قتل نفوس و غارت اموال و هتک اعراض است، شرعاً چه صورت دارد؟ بینوا، اَطالَ اللهُ عُمرَکُم، فی غرّه شهر صفر ۱۳۲۷. بسم الله الرحمن الرحیم بدیهی است اهل تبریز جز مطالبه حقوق ملیه مقصد ندارند. لزوم مساعدت ایشان و حرمت مهاجمه بر نفوس و اعراض و اموال ایشان، از ضروریات اسلامیه؛ و مهاجم، مهدورالدم است. حرّره الاحقر الجانی: محمدکاظم الخراسانی بسم الله الرحمن الرحیم چنین است که مرقوم فرموده‌اند. مطالبه حقوق ملیه داشتن ملت تبریز بدیهی است، و لزوم مساعدت و حرمت هجوم بر ایشان و مهدورالدم بودن هجوم کَننده نیز ضروری است. بسم الله الرحمن الرحیم و به ثِقَتی حرّره الاحقر: عبدالله المازندرانی چنین است که مرقوم فرموده‌اند. و ظاهر و هویداست که تفاوتی بین تبریز و کرمان و استرآباد و اصفهان و لار و گیلان نخواهد بود. و الله تعالی هو الموفق للصواب. ان شاء الله تعالی. حررّه الاحقر: اسماعیل الموسوی[۲] بسم الله الرحمن الرحیم حرمت مقاتله با مسلمین و هتک اعراض و نَهب اموال آنها از ضروریات دین محمدی صلی الله علیه و آله و سلّم است، و جواز دفع آنها بر تقدیر هجوم، بلکه وجوب آن نسبت به نفس و عرض، از بدیهیات است. حرّره الاحقر: محمدتقی الشیرازی **پاورقی‌ها:** [۱] بینوا .. عمرکم: بیان فرمایید. خداوند عمرتان را طولانی کند. [۲] در واقعات اتفاقیه، فتوای فوق به نام «نجل مرحوم میرزا خلیل، محمدحسین تهرانی» درج شده، که با توجه به وفات ایشان در ۱۱ شوال ۱۳۲۶ قطعاً صحیح نیست.

اطلاعات تکمیلی

زمان وقوع: 1287
محل وقوع: نجف (استان )
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: فتوای جهاد

کنشگران و ذینفعان

مخاطب کنش: عامه مردم
حاکم زمان: محمدعلی شاه قاجار

موضوعات و دسته‌بندی‌ها

منبع

مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)