به اعتقاد ما مملکت مشروطه شده ولی کار و امور مملکت به یک دسته مردمان مغرض نادان، چه وکلا، و چه وزرا، و چه مشروطه‌خواهان [محول است]. چنانچه، تاکنون یک کار صحیح از هیچیک سر نزده، تماماً اسم مشروطه را مستمسک اغراض[۱] خود قرار داده‌اند. بی‌حسابی، بی‌قانونی، بی‌نظمی صد درجه از زمان استبداد بالاتر است. مثلاً بعضی خیرخواهان مملکت که در صدد صرفه‌جویی و راه تحصیل پول و فراهم کردن تحصیل، پول را مطرح کلام و خیال خود کرده بودند، شایسته دیدند معادن نمک را که مالیاتی بر آن بسته شده، در تحت نظر وزارت مالیه باشد. چندین روز، این فقره در مجلس مقدس مطرح کلام و مذاکره بوده. آخرالامر، مالیات نمک در مجلس تصویب شده. دولت در مقام مداخله برآمده، به نحوی در تهیه ادارات نمک برآمدند که مخارج میز و صندلی و منشی و ثَبّات[۲] و دفتردار و مصارف فوق‌العاده و مخارج ادارات نمک، دو مقابل از عایدات عموم شد. از یک طرف هم، قیمتی گزاف بر نمک بسته شد که در واقع، نمکی که داخل هیچیک از لوازم زندگانی مردم نبود، از خرج‌های معظم زندگانی شد، به نحوی که عموم مردم به صدا آمده، اظهار نارضایی کردند؛ چه خدمت علمای اعلام، چه به وکلای کرام، چه به وزرای فخام تَشَکّی[۳] کرده، چه در روزنامجات تحقیقات و اظهارات کرده. فقره معادن نمک داخل حزب دمکرات و اعتدال و اتحاد گردیده، هیچ ملتفت نیستند که حزب اعتدال و انقلاب و اتحاد، چه دخل به معادن و قیمت نمک دارد؟ چند روز است که مذاکره در هم زدن ادارات نمک، مطرح کلام مجلس شورا و مجلس وزرا و منابر و مجلس منعقده ملت است. **پاورقی‌ها:** [۱] در اصل: اغراض‌های [۲] کارمند اداره یا بنگاه که نامه‌ها را در دفتر ثبت می‌کند. [۳] شکایت کردن