کنشگران / عالمان دینی
متن خلاصه هوش مصنوعی
این فتوا با اشاره به قصد کفار برای تسلط بر سرزمینهای اسلامی، قتل و اسارت مسلمانان، غارت اموال و هتک ناموس و از بین بردن شعائر اسلامی، حکم به وجوب کفایی جهاد بر همه مسلمانان میدهد. تأکید میشود که این وجوب شامل زنان، نابینایان، بیماران و بردگان نیز میشود، به شرطی که توانایی شرکت در جهاد را داشته باشند. در ادامه، به گناهکار بودن و خروج از عدالت کسانی که از جهاد سر باز میزنند، اشاره شده، مگر اینکه کفایت تعداد مجاهدان محرز باشد. در پایان، به ثواب عظیم صرف مال در راه جهاد پرداخته و آن را برتر از سایر مستحبات دانسته و بیان میکند که در برخی موارد، ایثار مال در جهاد واجب میشود و در این صورت، صرف آن در اعمال مستحبه جایز نیست.
متن کامل گزارش
چون کفار فجار قصد مسلمانان کرده، اراده کنند به استیلای بلاد و قتل و اَسر اولاد و احفاد[۱] و نهب و غارت اسباب و اموال و هتک عِرض و ناموس ایشان، و منظور آنها برطرف ساختن شعایر اسلام و ارتکاب امور شنیعه[۲] در میان مسلمانان باشد، بر همه مسلمانان، جهاد واجب است بالاتفاق به وجوب کفایی نه عینی. حتی بر انثی[۳] و اَعمی[۴] و مریض و عبد و غیر ایشان از کسانی که قدرت داشته باشند به جهاد، چه قریب باشند چه بعید[۵]، بلکه واجب است بر هرکه علم به هم رساند و قادر باشد که به جهاد رود؛ و تارِک[۶] آن، گناهکار و آئِم[۷] است و از عدالت خارج، مگر آنکه علم یا ظنّ به هم رسد که جمعی به جنگ رفته و کفایت به عمل آمده و احتیاج به دیگران نیست.
و صرف مال در امر جهاد، بر کسیکه مُستجیب[۸] باشد، اجر و ثواب آن عظیمه و بیشتر است از سایر مستحبات، مانند زیارات و نقل اموات به روضات مقدسه[۹] و دیگر خیرات و مبرّات. و شکی نیست که ایثار مال در بعض مواقع، بر بعضی اشخاص واجب میشود و بر کسی که واجب شود صرف مال به جهاد، صحت صرف آن در اعمال مستحبه، معلوم نیست.
**پاورقیها:**
[۱] اَسر اولاد و احفاد: اسیر کردن فرزندان و فرزندزادگان
[۲] زشت
[۳] زن
[۴] کور
[۵] چه قریب باشد، چه بعید: چه نزدیک باشد و چه دور
[۶] ترککننده
[۷] مجرم
[۸] قبولکننده، اجابتکننده. [ در اصل: مستحب]
[۹] روضات مقدسه: مرقدهای مقدس، آستانههای مقدس
* احکام الجهاد، ص ۳۱۵.
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1187
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: فتوای جهاد
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: عامه مردم
حاکم زمان: فتحعلی شاه قاجار
موضوعات و دستهبندیها
منبع
مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)