بر جمیع مسلمین و مؤمنین و عامه مکلفین، واضح و آشکار است که در این چند ساله که کفار روس، هجوم بر بلاد مسلمین آورده، درصدد تسخیر ممالک اسلام می‌باشند. و این مطلب هم بر همگی واضح و لایح است که عزت و رواج دین، با دولت و استقلال پادشاه اسلام است؛ و هرگاه ضرری از کفار به دولت اسلامی رسد، بدیهی است که به دین اسلام رسیده و اگر مملکتی از اسلام به تصرف کفار آید، خواه مانع از اجرای احکام شرعیه باشند یا نباشند، رفته رفته احکام اسلام و یاسای [۲] محمدی از میان برداشته می‌شود و کار به جایی می‌رسد که بالمره [۳] اظهار شعایر ایمان نمی‌توان، و بالمآل [۴] بلاد مسلمین حکم بلاد چند به‌هم می‌رساند که کفار مسخر نموده‌اند [۵] و اثری از اسلام باقی نمی‌ماند. پس خطاب می‌شود بر عموم مکلفین و مسلمین، خواه دور از ثغور [۶] باشند یا اهل ثغور، نزدیک به کفار باشند یا از آنها دور: آگاه شوند و بدانند که موافق حکم الهی و شرع حضرت رسالت پناهی، بر همگی واجب است که به قدر قوت و استطاعت، به جد و جهد تمام، به دفع کفار لئام [۷] پردازند و واجبی را که تمام واجبات و مستحبات بر آن بسته است، ترک ننمایند و به نوعی مدافعه و مجاهده به عمل آورند که در روز قیامت جواب صاحب دین را توانند داد و در حفظ دین و دولت و بقای عرض [۸] و مال، کمر جد و اجتهاد [۹] محکم بندند و از وفور غیرت و حمیت [۱۰]، روز و شب آسایش بر خود حرام نمایند و به مدافعه و مجاهده پردازند و یقین دانند که وجوب و ثواب این مجاهده و مدافعه، کمتر از جهاد بین یدی‌الامام [۱۱] نیست. علما و مجتهدین خلاف نکرده‌اند [۱۲] که دفع کفار، هنگام هجوم ایشان بر بلاد مسلمین واجب است و دفع دشمن چنین، بدون رئیس و مطاع [۱۳] کلی و کارگزاران با تدبیر و سرکردگان دلیر، ممکن نیست؛ لهذا در این اوقات که دولت و سلطنت اسلام اختصاص به ذات همایون اعلیحضرت قدر قدرت ظل‌الله فتحعلی شاه خلدالله ملکه و سلطانه یافته و آن حضرت، نواب [۱] نایب‌السلطنه و الخلافه شاهزاده عباس میرزا را طول‌الله عمره، متصدی امر جهاد فرموده، بر عموم اهل ایران در این باب اطاعت پادشاه اسلام که مطاع کل و متابعت [۲] نایب‌السلطنه که متصدی امر جهاد است، واجب است و بر هر یک از مکلفین حتی النسوان و العبید [۳] واجب و لازم است که به قدر القوة و الاستطاعة [۴]، در دفع کفار کوشند و خدمت متصدی امر جهاد نمایند. ای دینداران! و ای مسلمانان! و ای شیعیان علی بن ابی‌طالب! کجا به غیرت شما می‌گنجد که کفار روس بر عرض و مال و دین و دولت شما مسلط شوند؟ رایت [۵] کفر افراشته و شهادتین از میان مسلمانان برداشته شود؟ زنان مسلمه، فراش کفار [ی] گردد [که] در کوچه و بازار بی‌خوف و هراس، روزه ماه مبارک خورند و گوشت خوک و شراب، علی رؤوس الاشهاد [۷] در بلاد مسلمین فروشند و خرند؟ صدای نواقیس [۸] بلند شود [و] به جای اعیاد محمدی، اعیاد مسیحیه متداول گردد؟ پس بدانید که در اجرای امر جهاد و رفع غائله کفر و فساد، هر صنف از مکلفین عباد را تکلیفی است. کار واعظان و خطیبان بر منبرها، بیان آیات و احادیث جهاد است و ترغیب و تحریص [۹] مسلمانان و ذکر ثواب و وجوب آن؛ و کار علما و مجتهدین در این باب، تدوین رسایل [جهاد] است و اجرای براهین و دلایل؛ که مسلمانان، از سعی و اهتمام ایشان، به غیرت آیند و واجبی چنین متروک نگردد؛ و شیوه وزراء و امنای دولت بهیه، تهیه اسباب این کار و استمرار افکار صایبه [۱۰] است و بی‌آرامی [۱۱]، در تدبیر و ساختن آلات دفع کفار. یقین دانند که دنیا را وفا و بقایی نیست، خالق را از خود راضی دارند، طمع در مال خلایق نکنند، از حرام اجتناب نمایند و از ناشایست احتراز ورزند تا حق جل و علا، خیر دنیا و عقبی به ایشان الهام نماید. و متصدی امر جهاد را لازم است که نصرت از خدای احد جوید نه از بسیاری عده و عدد [۱۲]؛ در هر حال خدا را از خود خوشنود سازد تا رایتش را در میدان جهاد برافرازد، بر مردم تنگ نگیرد، حلال [را] بر حرام ترجیح دهد، مناهی [۱۳] را ترک کند، در کارها متوسل به جناب الهی باشد، خود و جمیع عمال و کارگزاران خود را از اسراف و تبذیر بازدارد، رعیت را که به غیر از خدا کسی ندارند، مراعات فرماید و ظلم ظالمان از ایشان بازدارد و نگذارد که طامعان [۱] و متعدیان، مال رعایا خورند و اهمال در این باب را موجب سخط [۲] الهی و باعث تسلط دشمنان دین داند. رعیت را نیز لازم است که در خدمات بزرگ خود کوشند و کسانی چند از ایشان که صاحب جرأت و جلادتند [۳] و کفایت کار کفار را توانند، داخل لشکر اسلام شوند و در کار جهاد، مجاهده بلیغه [۴] نمایند؛ ارباب دولت و اصحاب مکنت [۵] و ثروت را نیز لازم است که بذل مال در جهاد نمایند و مجاهدین را رخت و اسلحه و آذوقه و سایر مایحتاج مهیا سازند. عمال ولایات، خیانت [به] دولت را خیانت به خدا و پیغمبر و ائمه هدی دانند و اهل حرفت و صنعت، در ساختن اسباب حرب و آلات طعن و ضرب [۶] اهتمام کنند و لشکریان و مجاهدان، در مشق توپ و تفنگ و تدابیر نصرت و ظفر، ساعی و جاهد باشند و نیت‌ها خالص کنند و نماز جماعت ترک نکنند و از شرب خمر [۷] و قمار و لواط احتراز و اجتناب نمایند و کار خود، منحصر به مجاهدات دانند و مواجب [۸] خود صرف ملاهی [۹] و مناهی نکنند. هر کس در تکلیف خود کوتاهی ورزد، خود را آماده غضب ملک جبار و رنجش رسول مختار و حیدر کرار و اثمه اخیار [۱۰] داند. فَمَنْ بَدَّلَهُ بَعْدَ مَا سَمِعَهُ فَاِنَّما اِتّمُهُ عَلَی الّذینَ یُبَدِّ لُونَهُ [۱۱]. والسَّلامُ عَلَی تَابع الهُدّئ. **پاورقی‌ها:** [۱] عنوانی که در ایران به شاهزادگان (و گاه شاهان) اطلاق می‌شد. [۲] یاسا: قاعده، قانون، سیاست [۳] به یک باره [۴] در نتیجه، سرانجام [۵] بلاد مسلمین...، نموده‌اند: وضعیت بلاد مسلمانان، همانند بلادی می‌شود که به تسخیر و تصرف کفار درآمده [۶] جمع ثغر: مرزها [۷] جمع لثیم: فرومایگان [۸] آبرو، شرف [۹] جد و اجتهاد: تلاش و کوشش [۱۰] مردانگی، مروت [۱۱] بین یدی الامام: منظور، جهاد در پیشگاه امام است. [۱۲] اختلاف نظر ندارند. [۱۳] فرمانده [۱] آزمندان، حریصان [۲] خشم و غضب [۳] جلادت: پهلوانی، شجاعت [۴] مجاهده بلیغه: سعی و کوشش کامل [۵] قدرت، ثروت [۶] اسباب حرب: لوازم جنگی؛ آلات طعن و ضرب: سلاح‌های تهاجمی [۷] شرب خمر: نوشیدن شراب [۸] حقوق، مستمری [۹] خوشگذرانی، بیهوده گذرانی [۱۰] اثمه اخیار: امامان برگزیده [۱۱] بقره، ۱۸۱: پس هرگاه کسی پس از شنیدن وصیت، آن را تغییر دهد و برخلاف حقیقت، رفتار کند گناه این کار بر آنهاست که عمل به خلاف وصیت کنند. [۲] پیروی کردن [۳] النسوان و العبید: زنان و بردگان [۴] به اندازه نیرو و توانایی [۵] پرچم [۶] همبستر [۷] علی رؤوس الاشهاد: در ملا عام [۸] جمع ناقوس [۹] ترغیب و تحریص: برانگیختن و وادار کردن [۱۰] مؤنث صایب (صائب): درست و راست [۱۱] بدون وقفه [۱۲] عده و عدد: تجهیزات و نفرات [۱۳] کارهای نهی شده