کنشگران / عالمان دینی
متن خلاصه هوش مصنوعی
نامه با دعا برای رضاشاه آغاز میشود و به تأخیر در ارسال عرایض مهم به دلیل عدم وجود فردی لایق برای رساندن آنها اشاره میکند. سپس به سه اصل مهم میپردازد: اول، هشدار درباره دسیسههای دشمنان داخلی که خود را فدوی و صمیمی نشان میدهند و دولتخواهان حقیقی را متهم میکنند. دوم، تأکید بر اینکه تنها نیروی پایدار برای حفظ استقلال سلطنت، دیانت اسلامیه است و دشمنان در تلاشند تا با تضعیف این قوه، به اهداف خود برسند. سوم، یادآوری مسئولیت سلطنت در حفظ دین و دنیای مسلمین و نقش علمای اعلام در این زمینه. نامه با درخواست از شاه برای حمایت از روحانیت و مقابله با توطئههای ضد دینی و حفظ استقلال سلطنت پایان مییابد.
متن کامل گزارش
بسم الله الرحمن الرحیم
حضور مبارک اعلیحضرت اقدس شاهنشاه پهلوی ادام الله تعالی سلطانه.
بعد از ادای مراسم دعاگویی و تقدیم ادعیه خیریه، معروض میدارد: همواره دعای ایام جهانبانی و دینپروری ذات اقدس از اهم وظایف؛ و تقدیم عرایض دولتخواهانه محرمانه، با کمال اهمیت و فوریت، به واسطه فراهم نشدن شخص جامع جهات لیاقت، قهراً تعویق افتاد. اینک با کمال استظهار به دینپروری ذات اقدس، اصول مهم آنها را تقدیم و به عاقبتاندیشیهای ذات اقدس موکول میدارد. اول: البته در تواریخ از لحاظ مبارک گذشته که از ابتدای تشکیل سلطنت در دنیا، همیشه بزرگترین دسیسه دشمنان داخلی، خود را در پیشگاه سلاطین بانَباهَت و اقتدارِ عالِم، فدوی صمیمی قلمدادن و به بساط سلطنت تقرب یافتن و دولتخواهان حقیقی را متهم و منفور و منفصل نمودن بوده و غالباً به همین وسیله به مقاصد خائنانه خود رسیدهاند؛ و هم مراقبت سلاطین عصر حاضر در جلوگیری از سرایت فساد شقاقلوسی [۱] جمهوریت و بالشویکی به ملل و ممالکشان البته اجمالاً به موقف عرض همایونی رسیده است.
اگرچه در این عهد فرخنده، آن مکنونات، بحمد الله تعالی منشأ وحشتی نیست و به اظهار فدویت تبدیل یافته، لکن مثال ماری که از شدت سردی هوا بیحس شده بود و حکمای قدیم برای حذر داشتن از چنین دشمنان فطری به طور قصه ایراد نمودهاند، مَد نظر مبارک خواهد بود و از ترتیبات سرّیه و مکنوناتشان در آینده، و کارکنان دانای فعالی که در ادارات دولتی دارند، خاطر مبارک ملوکانه آسوده نخواهد بود و از برای اعصار لاحقه [۲]، تهیه سد محکم و اِذخار [۳] یک قوة قویمه دائمیه، که از عهده حفظ موهبت عظمای سلطنت اسلامیه در اعقاب همایونی به خوبی تواند برآید و از اندک تبدیل و تزلزل و قصور و فتور کاملاً ایمن باشد، از اهم مکنونات خاطر مبارک خواهد بود و حق عاقبتاندیشی پهلویّه را ادا خواهند فرمود ان شاء الله تعالی.
دوم: چنانچه در تمام قوای مملکتی نظر عمیقی فرمایند، حضور مبارک آشکار خواهد بود که اعتماد و اطمینان به عدم سرایت فساد شقاقلوسی، ابدیاً، فقط منحصر به یک قوه قویمه دائمیه است که از اعظم مواهب الهیه عزّ اسمه به ذات اقدس است و کاملاً به این مرام وافی و مصون از اندک فتور و تزلزل است و آن قوه مقدسه دیانت اسلامیه که از برای حفظ استقلال سلطنت در اعقاب همایونی، پشتیبانی است بس قویم و در مقابل آن مکنونات خبیثه، سنگی است دندانشکن، و اظهار آنها را کفر و زندقه و الحاد و حفظ استقلال سلطنت اسلامیه را از اهم واجبات دانسته و چون به تجربه مشاهده نمودهاند که تا این قوه مبارکه در مملکت نفوذ و رمقی دارد متمکن از اظهار آن کفریات نخواهند بود، لهذا به این فعالیت و اغفالات، به اعدامش پرداخته، همانا به یک تیر چندین نشان زدن را همت گماشتهاند. امید آن که حضرت ولیّ عصر ارواحنا فداه قلب مبارک را، که بین اصبعی الرحمن [۴] است، از سموم انفاس معاندین این قوه مبارکه، که اعظم ودائع الهیه عز اسمه به ذات اقدس است، محافظت فرماید و در حفظ و تقویت این پشتیبان قویم، استقلال سلطنت در اعقاب همایونی، بذل عنایت و فعالیت پهلویه خواهند فرمود. ان شاء الله تعالی.
سیّم: از آنجایی که مقام اعلای سلطنت اسلامیه، ادام الله تعالی شوکتهما، حفظ دین و دنیای مسلمین را در عهده کفایت ملوکانه دارند و حفظ شعب دینیه، به وزارت غیرمسئوله علمای اعلام مرکز و بلاد منوط است، لهذا سقوط این وزارت و بیعنایتی ذات اقدس به طبقات روحانیین، اهم آمال کسانی است که تاریخ انقراض دیانت شدن این عهد همایون و برانداختن ریشه آن را از مملکت همت گماشته و در موجبات انزجار و تنفر، بلکه سوءظن ذات اقدس به عموم، از هر تشبث فروگذاری ندارند و چنانچه در این پیشامدهای این مدت اخیره به فراست ملوکانه غوررسی فرموده رد پای بردارند، مشهود خاطر مبارک خواهد بود که از چه سرچشمههای تلخ و شور، آب خورده، مملکت و ملت را در چه وادی سیر میدهد و به اقتضای فطرت طیبه طاهره ملکوکانه، که اسلامیه محضه است، یأس عموم علما و قاطبه مسلمین از دینپروری ذات اقدس هرگز رضا نخواهند داد و به بذل عنایات دینپرورانه، پیشامدهایی را که برای هدف اساس دیانت ترتیب یافته است تدارک، و مقام وزارت غیرمسئوله آقایان علما را در شعب دینیه، رعایت، و محبوبیت ذات اقدس را در قلوب ملت دینپرست ایران، رونقی جدید خواهند بخشید و پشتیبان قویم استقلال سلطنت در اعقاب را از انهدام محافظت و حق دینپروری را اداء خواهند فرمود. ان شاء الله تعالی.
پیوسته اهم دعاهای این دعاگو، در تحت قبه مبارکه علی مشرفها السلام، دوام ایام جهانبانی ذات اقدس و حفظ قلب مبارک از سموم انفاس معاندین دیانت و دشمنان استقلال سلطنت است و امید اجابت دارد. ایام جهانبانی و دینپروری مستدام باد
الداعی: محمدحسین الغروی النائینی. ۷ ربیعالاول ۱۳۴۷
**پاورقیها:**
[۱] شقاقلوس: مصحف کلمهای یونانی، به معنی مرگ یا فساد و بیحسی عضوی از بدن.
[۲] اعصار لاحقه: زمانهای آینده
[۳] ذخیره کردن
[۴] بین اصبعی الرحمن: میان دو انگشت خداوند. یعنی خداوند رحمان، مالک دلها است.
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1347
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: نامه
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: رضا شاه پهلوی
موضوعات و دستهبندیها
منبع
مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)
