کنشگران / عالمان دینی

متن خلاصه هوش مصنوعی

متن با استناد به آیه «وَ اعتَصِمُوا بِحَبل اللهِ جَمِیعاً وَ لا تَفَرَّقُوا» آغاز می‌شود. نگارنده با مشاهده فقر و بدبختی جامعه و وضعیت بیماران، و با نگرانی از اختلافات میان سران نهضت ملی، به دیدار شاه، دکتر مصدق و آیت‌الله کاشانی رفته است. او بیان می‌کند که اتحاد اولیه که منجر به پیشرفت‌های چشمگیر و عقب‌نشینی دشمن شده بود، اکنون به دلیل مسائل کوچک از بین رفته است. هشدار داده می‌شود که ادامه این تفرقه، تمام زحمات را به هدر داده و استقلال و آزادی کشور را به خطر می‌اندازد. راه حل، درخواست از همه افراد، احزاب و نمایندگان برای کنار گذاشتن طرفداری‌های شخصی و استدعای اتحاد اولیه از شاه، آیت‌الله کاشانی و دکتر مصدق است. از شاه خواسته می‌شود که به مصدق و کاشانی نظر مرحمت داشته باشد، از مصدق انتظار می‌رود که منویات شاهانه و نظریات کاشانی را دنبال کند، و از کاشانی نیز پشتیبانی از سلطنت و افکار مصدق را وجهه همت خود قرار دهد. تاکید می‌شود که مسائل کوچک و شخصی باید کنار گذاشته شوند تا شکست قطعی و پشیمانی رخ ندهد. در پایان، از روزنامه‌نگاران و اطرافیان این بزرگان خواسته می‌شود که در جهت اتحاد تلاش کنند و در غیر این صورت، به کشور و آیندگان خیانت کرده‌اند. متن با آیه «وَ أَطِیعُوا اللهَ وَ رَسُولَهُ وَ لا تَنَازَعُوا فَتَفشَلَوا وَ تَذهَبَ رِیحُکُم وَ اصبِرُوا إِنَّ اللهَ مَعَ الصَّابِرینَ» و سلام و صلوات پایان می‌یابد.

متن کامل گزارش

بسم الله الرحمن الرحیم وَ اعتَصِمُوا بِحَبل اللهِ جَمِیعاً وَ لا تَفَرَّقُوا خواننده محترم! با کثرت گرفتاری در مریضخانه و کسالت و ضعف، به علت مشاهده فقر و بدبختی‌های جامعه و مشاهده وضع فلاکت‌بار مرضی [۲] و مراجعین به محل سُکنی و در منظر من در مریضخانه، که در واقع محل بررسی و آیینه تمام‌نمای بدبختی افراد یک مملکتی است، نتوانستم خودداری و بیش از این ناظر اختلاف سران یک چنین قوم و ملتی بوده باشم. لذا برای روشن شدن به اصل موضوع و کنه قضیه، روزی شرفیاب حضور اعلیحضرت همایون شده، روز دیگر جناب آقای نخست‌وزیر را ملاقات، و به دیدن آیت‌الله کاشانی رفتم؛ عرایضی عرض نموده پاسخ آن را شنیده و استماع فرمایشات آنها را نمودم. متأسفانه ملاحظه شد که آن اتحاد و آن همکاری اول برای آن امر خطیر، روی یک موضوعات کوچک و بی‌اهمیتی از بین رفته، ناگزیر شده بدین وسیله نظریات خود را به سمع بزرگان قوم و علمداران نهضت و علاقمندان به این آب و خاک برسانم. در بادی امر، سران قوم با یک اتحاد واقعی، هدف واحد و مشترکی را تعقیب و با پشتیبانی و از خودگذشتگی عده دیگر و تمام افراد ملت از کوچک و بزرگ موفق به پیشرفت‌های سریع و غیرقابل انکاری شده که موجب تعجب دنیا و خوف دشمن و عقب‌نشینی او گردید. البته حریف، خود متوجه بود که با هیچ قدرتی ممکن نیست و نمی‌تواند احساسات یک ملت هیجده میلیونی را نابود و خفه نماید، که اگر آن اتحاد و اتفاق باقی بود، قدر مسلم اگر به هدف تا به حال نرسیده بودیم، فرسنگ‌ها از محل فعلی جلوتر رفته و به نتیجه مطلوبه نزدیک‌تر شده بودیم. حال، عقیده‌ام این است که اگر آن اتحاد و اتفاق از این بیشتر گسیخته شود، تمام زحمات سران نهضت و ملت به هدر رفته و آزادی و استقلال ما مسلماَ در مخاطره، و دشمن هم به آرزوی خود خواهد رسید. راه حل این مشکل این است که تمام افراد و احزاب و جمعیت‌ها و نمایندگان، از طرفداری شخصی دون شخصی دست کشیده، یک‌دل و یک‌زبان از شخص اعلیحضرت همایونی و آیت‌الله کاشانی و جناب آقای دکتر مصدق استدعای اتفاق و اتحاد اولیه را خواستار شویم. دست و پای آنها را ببوسیم و عرض کنیم: ما شاه را دوست داریم که نظر مرحمت به جناب آقای دکتر مصدق و آیت‌الله کاشانی داشته باشند، و همچنین دکتر مصدقی را علاقمندیم که منویات شاهانه و نظریات خداپسندانه آیت‌الله کاشانی را تعقیب فرمایند، و آیت‌الله کاشانی را ارادت می‌ورزیم که پشتیبانی از مقام سلطنت و طرفداری از افکار آقای دکتر مصدق را وجهه همت خود قرار بدهند و انتظار داریم که از موضوعات کوچک یا خدای نخواسته شخصی، به کلی صرفنظر، یا این که پس از غلبه کامل بر دشمن و رسیدن به هدف بین خود به میان گذارند؛ و الا شکست قطعی و پشیمانی برای همه مسلّم خواهد بود و اگر هم سران قوم بخواهند هر کدام انفراداً راه خود گرفته و پیش روند، از این طریق هم نتیجه مطلوبه مسلّم عاید و حاصل نخواهد شد. صد هزاران خیط یکتو را نباشد قوتی چون به هم برتافتی اسفندیارش نگسلد موضوع لازم دیگر آن که، روزنامه‌نگاران و اشخاصی که در اطراف پیشوایان و بزرگواران نامبرده می‌باشند باید سعی و منتهای کوشش خود را در اتحاد و اتفاق آنها به کار برند و اگر غیر از این خدای ناخواسته عملی شود، به خدای متعال، به خود و مملکت و ناموس و اعقاب خود خیانت، [و] لعن و نفرین تا ابد آنها را تعقیب خواهد نمود. وَ أَطِیعُوا اللهَ وَ رَسُولَهُ وَ لا تَنَازَعُوا فَتَفشَلَوا وَ تَذهَبَ رِیحُکُم وَ اصبِرُوا إِنَّ اللهَ مَعَ الصَّابِرینَ. [۱] هذا ما عندی و الله اعلم. و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته. **پاورقی‌ها:** [۱] سوره انفال، آیه ۴۶: از خدا و پیامبرش فرمان ببرید و با یکدیگر نزاع و اختلاف نکنید که سست و بددل می‌شوید و قدرت و شوکت‌تان از میان می‌رود و شکیبایی ورزید، زیرا خدا با شکیبایان است. [۲] جمع مریض

اطلاعات تکمیلی

زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: نامه

کنشگران و ذینفعان

مخاطب کنش: سید ابوالقاسم کاشانی, ملت ایران, دکتر محمد مصدق, رضا شاه پهلوی, روزنامه نگاران
حاکم زمان: محمدرضا شاه پهلوی

موضوعات و دسته‌بندی‌ها

منبع

مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)