به خدا سوگند اگر خبرهایی که از خونریزی در فلسطین و به آتش کشیدن خانه‌ها و روستاهای آن سرزمین را درباره وحشی‌های آفریقا یا بربرهای سودان شنیده بودیم، وظیفه انسانی و شرعی‌مان ایجاب می‌نمود تا تمام نیروی خود را برای جلوگیری از این توحش، به کار بندیم. اکنون، وظیفه‌مان در قبال برادرانِ دینی و همزبانان‌مان چیست؟ آیا شرع، عقل، عدل و انصاف، اجازه می‌دهد که در برابر این موضع، سکوت کنیم؟ وضعیت امروز ما، مثل مردی است که پسر جوانی دارد که به سخت‌ترین بیماری‌ها گرفتار است و با این حال، پدرش به جای آن‌که به فکر درمانش باشد، مشغول فراهم کردن اسباب عروسی‌اش است. آیا این آدم، احمق نیست؟ اگر کسی بگوید: یکی از تلاش‌ها در راه علاج مسأله فلسطین، تشکیل وحدت اسلامی و عربی یا برگزاری همایش است، می‌گوییم: بله! اما نوشدارو پس از مرگ سهراب است. اکنون آنچه واجب است، اقدام عملی در راستای تحقق آزادی فلسطین است. بعد از آن‌که فلسطین آزاد شد، کنگره‌های وحدت اسلامی را برگزار می‌کنیم. اگر زعمای اسلام، پایبند عهدشان با خدا بودند و تلاش‌شان را می‌کردند، مشکل تا الآن به بهترین شکل ممکن، حل شده بود. اگر صاحب‌منصبان دینی در مصر و جاهای دیگر، صادقانه بپا می‌خاستند و فریاد برمی‌آوردند، اثر بلیغ خود را گذاشته بود. حرف آخر آن‌که: ما قصد نداریم مسأله وحدت اسلامی و کنگره و همایش‌های آن را زیرسؤال ببریم، بلکه حرفمان این است که مسأله فلسطین، در حال حاضر، مهمترین مسأله جهان اسلام است [۱] و از هر امری جز آن، باید فارغ بود. و الله ولیّ التوفیق و هو المستعان. **پاورقی‌ها:** [۱] فلسطین فی وجدان علماء الاسلام، ص ۱۲۲ - ۱۲۳. این سخنرانی، فاقد تاریخ است، اما چون تلویحاً به حوادثی مانند دیریاسین که در سال ۱۳۲۷ روی داده اشاره شده است، لذا تاریخ تخمینی ۱۳۲۷ انتخاب گردید.