موقع حالیه دولت و ملت ایران چنان که در نظر مهراعتلاءِ اقدس اعلی مکشوف است، به قدری حرج و مشکل، و احوال مملکت قرین بدبختی گردیده که از روی ناچاری، دعاگویان مجبور شدیم که به زاویه مقدسه ملتجی شده، حقایق شداید اوضاع ملکی را بدون هیچ پرده‌پوشی به موقف عرض برسانیم و اِسترحام[۱] ملوکانه را نسبت به دولت و ملت استدعا کنیم. بدبختانه تمام آنچه تاریخ، اسباب نکبت و فلاکت یک مملکتی را از دیرباز ضبط نموده، امروز کاملاً در این خاک فراهم گشته و آن به آن در ازدیاد و اِشتداد[۲] است. نفاق بین ملت و هیئت دولت، خصوص در ایالات آذربایجان، استرآباد و اصفهان و فارس و غیره که بدترین وسیله هلاک ملی است موجود، و اغتشاش در اغلب بلاد به سرحد کمال، فقر و فلاکت عموم رعیت، بی‌پولی و دست‌تنگی دوائر دولت، سلب اعتبار در انظار متمولین عالم، اختلال بلاد و اوضاع ممالک[۳] و نقاط، تطاول ارباب استیلاء، ظلم حکام و مأمورین، بی‌رحمی درباریان، قتل و غارت و انقلاب دائر در نواحی و اطراف، یأس عامه از مساعدت دولت، سوءِ‌تدبیر اولیاءِ امور، بروز فتنه بین مسلمانان، و غیره و غیره که در نظر رأفت‌اثر اعلی مکشوف است، جسم مملکت را ضعیف نموده و قوای ملی را کاسته و روح ملت را گرفته، زبان شماتت یار و اغیار را دراز، و ابواب بهانه و دست‌آویز را باز کرده؛ از طرفی تشکیّات[۵] متوالیه عامه شیعیان، حضرات حجج اسلامیه عتبات عالیات را ناچار از اِصدار[۶] پاره‌ای احکام کرده، و از جانب دیگر کسب و تجارت و ناامنی به طُرُق و شَوارع،[۷] تجار داخله و خارجه را بیچاره ساخته، متصل شکایت می‌کنند. ارباب تمول ایران از جان و مال خود خائف و از حیات و تمول خود متزلزل، و نزدیک شده شیرازه جمعیت و ملیت، یک دفعه گسیخته شود و تا ابد مورث[۸] حسرت و ندامت گردد. با این که مظلومی ما ملت در زیر فشار چپاول و قتل و کشتار بیرحمانه جمعی خائنین، به همه عالم منتشر گشته و اهل عالم را به رقت آورده، بدبختانه هنوز همان جمع، استحضار خاطر همایونی را از این همه ظلم و خونخواری خودشان مانع گشته، پادشاه و پدر تاجدار ما را نیز گرفتار همان نوع مصائب نموده‌اند که فرزندانش را از سال‌های دراز دچار ساخته بودند و مشارالیهم حرکات خود را تا انقراض بساط اسلامی و بدنامی ابدی تاریخی نزدیک است خاتمه دهند و در آتیه مشتی زنان بیوه و اطفال یتیم و مملکتی مخروبه، یادگار اعمال خود باقی بگذارند. علیهذا، داعیان که از حسن نیات خسروانه و نهایت دینداری و رعیت‌پروری ملوکانه کاملاً مطلع هستیم، نظر به پاس حقوق شهریاری برای ادای وظیفه شرعی، خاطر مبارک شاهنشاهی را از این اوضاع ناگوار - که هرگز مراتب دینداری و تاجداری پادشاه مهربان راضی به جزیی از آن نیست - مسبوق ساخته و جلب رأفت و شفقت خسروانی را به سمت ملت مظلوم نموده، مستدعی می‌شویم که به آب حیات و رحمت، شعله این آتش افروخته را خاموش فرموده، قلوب شکسته و سینه‌های مجروح را به ایفاءِ[۱] وعود[۲] ملوکانه مرهم نهند و چنان که حضوراً چند روز قبل به نمایندگان و دعاگویان صریحاً وعده فرمودند که تا چند روز دیگر دستخط آزادی ملت را عنایت فرمایند، اکنون منتظریم که به نام نامی همایون شهریاری، مجلس شورای ملی - که به اتفاق همه عقلا و خیرخواهان، یگانه وسیله استقرار امن و امان و اتحاد دولت و ملت و مایه جبر کُسُور[۳] وارده بر ملت [است] - افتتاح فرمایند. **پاورقی‌ها:** [۱] طلب رحم و مهربانی [۲] شدت یافتن [۳] ولایات، استان‌ها [۴] آشوب [۵] شکایت کردن‌ها [۶] صادر کردن، انتشار [۷] طرق و شوارع: راه‌ها و جاده‌ها [۸] موجب [۹] وفا کردن به عهد [۱۰] جمع وعد: نویدها [۱۱] جبر کسور: جبران شکستگی‌ها