کنشگران / عالمان دینی
متن خلاصه هوش مصنوعی
این نامه با حمد و ثنای الهی آغاز میشود و به اطلاع مخاطبان میرساند که در تاریخ ۲۴ شوال، علمای دارالخلافه در دربار شاهی حضور یافته و در پاسخ به درخواستهای قبلی علما و سایر طبقات مبنی بر لغو مشروطیت، دستخطی از شاه دریافت کردهاند. این دستخط، تأسیس مجلس را منافی با قواعد اسلامیه دانسته و اعلام میکند که شاه از این ایده منصرف شده و دیگر مجلسی تشکیل نخواهد شد، بلکه اهتمام بر نشر عدالت و بسط معدلت خواهد بود. در پایان، از مخاطبان خواسته شده است که فوراً از این تصمیم شاهنشاهی تشکر کنند.
متن کامل گزارش
جناب مستطاب حجهالاسلام آقای آقا میرزا ابراهیم و سایر حجج اسلام و علماء اعلام دامت برکاتهم.
بحمد الله و المنه و توجه حضرت حجت عصر عجل الله فرجه، الیوم که بیست و چهارم [شوال] است، یک ساعت به غروب مانده، وجوه علمای دارالخلافه در دربار معدلتمدار همایونی به کلمه واحد، دستخط جواب عرایض علما و سایر طبقات از دارالخلافه و غیره که در بیست و دوم شهر حال در رفع مشروطیت به حضور مبارک اعلیحضرت شاهنشاهی خلد الله ملکه عرض و در مجلس دربار با حضور تمام طبقات قرائت شد، جدا استدعا نمودند.
دستخط آفتابنقط ملوکانه - که عیناً ارائه خواهد شد - مشتمل بر این مضمون شرف صدور یافت که مکشوف شد: "تأسیس مجلس با قواعد اسلامیه منافیاست و علما حضوراً و کتباً حکم به حرمت کردهاند ما هم از این خیال بالمره منصرف و دیگر عنوان مجلس نخواهد شد و اهتمام اکید در نشر عدالت و بسط معدلت خواهیم فرمود". لهذا شایسته است فوراً از این مرحمت و تصویب اعلیحضرت شاهنشاهی آید الله علیه به اسلام و اسلامیان، عرض تشکر شود.
احقر داعی: فضلالله، فدوی احقر داعی: ابوالقاسم الحسینی
**پاورقیها:**
[۱] متأسفانه شرح این دیدار و متن این اعلامیه مهم در کتابها و استاد دوره مشروطیت به دست نیامده است. احتمال دارد که اشاره حاج شیخ فضلالله به اجتماع حدود چهارصد نفر از علما، تجار، رؤسای اصناف و... در روز ۱۲ شوال در باغشاه باشد که اشتباهاً ۲۲ شوال قید شده است.
*استاد تاریخی وقایع مشروطه ایران، ص ۸۵، ۸۶، خاطرات و اسناد ظهیرالدوله، ص ۳۹۹، ۴۰۰؛ رسائل، اعلامیهها، مکتوبات و...، ج ۱، ص ۱۶۰، ۱۶۱.
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1287
محل وقوع: تهران (استان تهران)
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: نامه خصوصی
کنشگران و ذینفعان
حاکم زمان: محمدعلی شاه قاجار
موضوعات و دستهبندیها
منبع
مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)
