کنشگران / عالمان دینی
متن کامل گزارش
خدمت حجج اسلام و انجمنهای ولایتی و عموم ملت. نمیدانم از حالت طهرانیها از علما و وکلاء انجمنها خبر ندارید؟ و الا با آن غیرت و حَمیّت شما خیلی تعجب است آرام گرفته باشید. در طهران رؤسای قوم را کشته و اسیر و وکلاء ملت را دستگیر نمودند. ننگ بیغیرتی بر ما خواهد ماند. همت کنید دوائر دولتی را متصرف، گمرکات را تصرف نمایید. اجزاء[۱] ادارات هر کدام تعهد همراهی ملت را بکند مستقل نمایید، و الا دست آنها را کوتاه و از طرف خود، مدیر بگمارید. درصدد تهیه جهاد باشید، عایدات ادارات را صرف قشون ملی نمایید، آنی آسوده ننشینید. خدا میداند علاوه بر این که دچار ننگ ابدی میشویم و بر هیچ چیز ما ابقاء نخواهند نمود، وکلا و علما که الان در مرکز گرفتار صدمات و مَتاعِب[۲] هستند تمام با استظهار[۳] برادران غیور ایرانی بوده و خودشان را برای آسایش ما و شما در تَعَب و رنج انداختهاند. غیرت نمایید، اقدامات مجدانه را ترصد[۴] داریم. تلگراف استغاثه حجتین آیتین[۵] را ملاحظه ننمودهاید؟ جگرها را آتش میزند. آنها هم محبوس هستند، ملک المتکلمین و میرزا جهانگیرخان را قطعه قطعه کردهاند. زندگی با این ذلت و الله به کار نخواهد خورد. ننگ را از خود بردارید و در صورت تَعسیر[۶] از اقدامات چون انجمنهای مرکزی و وکلا به سفارتخانهها و قونسولخانهها متحصن شوید. جواب و بشارت اقدامات را مترصد.
**پاورقیها:**
[۱] جمع جزء: کارمندان
[۲] جمع متعب و متعبه: سختیها، دشواریها
[۳] پشتگرمی
[۴] چشم به راه بودن، انتظار داشتن
[۵] احتمالا، منظور آخوند خراسانی و شیخ عبدالله مازندرانی است.
[۶] در تنگنا قرار دادن، ناگزیر کردن
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1287
محل وقوع: شیراز (استان فارس)
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: بیانیه عمومی
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: عامه مردم, علما, نمایندگان مجلس شورای ملی
حاکم زمان: محمدعلی شاه قاجار
موضوعات و دستهبندیها
منبع
مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)