کنشگران / عالمان دینی
متن کامل گزارش
بسم الله الرحمن الرحیم
از نجف اشرف خدمت عموم علماء اعلام و قاطبه مسلمین غیور ایران دام تأییداتهم مصدعیم: امروز به توسط مکتوب مکنون[۲]، معلوم شد چند روز است ایران خصوص تهران در کمال اغتشاش و جمعی از مسلمانان، مقتول و آنچه تلگراف به اطراف نموده و تظلم کردهاند، پنجه استبداد مانع از وصول، و جلوگیری نموده است.
در حین اطلاع اعلام میداریم تا به حال، محض نفوس و نوامیس و اموال شماها آنچه باید و شاید، کتباً و تلگرافاً با شخص شاه مخابره و مکاتبه نموده و به دلیل و برهان، توقف دولت ایران و حفظ ممالک محروسه اسلامیه را از استیلاء دشمنان بر کمال مساعدت و همراهی با ملت مدلل داشتیم و از نصایح خیرخواهانه فروگذار نکردیم؛ لکن به واسطه احاطه چند نفر مغرض خودخواه به اریکه سلطنت، تمام عهود و اَیمان[۳] مؤکده، حتی مُهر کردن ظَهر[۴] کلامالله شریف را نقض و استخفاف[۵] به کلامالله و سَفک دِماء[۶] و هَتک اَعراض[۷] و نَهب اموال شد. شد، آنچه شد. باز هم اگر غیرتمندان ایران به صبر و سکوت بگذرانند، عماًقریب[۸] است که العیاذ بالله تعالی، مساجد اسلام، کنیسه، و روضه منوره حضرت ثامنالائمه صلوات الله و سلامه علیه، پایمال کفار خواهد شد و لا اَرانَا اللهُ تعالی ذلِکَ[۹].
علیهذا[۱۰] عموم مسلمین باغیرت، خاصه عشایر و ایلات تمام ممالک محروسه و سرکردگان لشکری و قزاق و افواج که هماره حارس[۱۱] و حامی ملت بوده، بدانند که جدّ و جهد در استحکام اساس قویم[۱۲] مشروطیت - که مبنای آن امر به معروف و نهی از منکر و رفع ظلم و اشاعه عدل است و حفظ دین و دولت اسلام به آن متوقف [است] - به منزله جهاد در رکاب امام زمان صلوات الله و سلامه علیه، و اطاعت حکم بر اتلاف نفوس عزیزه[۱] مسلمین، مثل اطاعت یزید ابن معاویه است.
تلگراف عدیده هم رأساً و به توسط سیم قصر به بلاد نمودهایم و گمان نداریم برسد.
نجل المرحوم الحاج میرزا خلیل قدس سرّه، الاحقر الجانی: محمدکاظم الخراسانی، الاحقر: عبدالله المازندرانی
**پاورقیها:**
[۱] در اصل: خدمات
[۲] مکتوب مکنون: نامه پنهان، نامه مخفی
[۳] جمع یمین: سوگندها
[۴] طرف پشت
[۵] خوار و ناچیز شمردن
[۶] سفک دماء: کشتار و خونریزی
[۷] هتک اعراض: بیآبروییها
[۸] عماًقریب: به زودی
[۹] خداوند آن (روز) را به ما نشان ندهد. خداوند آن روز را نیاورد.
[۱۰] بنابراین
[۱۱] پاسدار
[۱۲] استوار
[۱] در اصل: غریزه
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1287
محل وقوع: نجف (استان )
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: بیانیه عمومی
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: عامه مردم, علما
حاکم زمان: محمدعلی شاه قاجار
موضوعات و دستهبندیها
منبع
مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)


