بسم الله الرحمن الرحیم به عرض انور حضرات حجج اسلام و حُمات احکام مد الله ظلالهم می‌رساند: در توقیع رفیع خطاب مستطاب چنین صادر گردید که: اَما الخَوادِثُ الواقِعَه فارجعُوا فِیها اِلَی رُواتِ اَحادیثِنا، از جمله وقایع بزرگ مستحدثه که تکلیف حتمی ما مَعاشِر مسلمین رجوع به شما سلسله مجتهدین عظام و نُواب عام امام علیه السلام است، واقعه مشروطه است که موضوع و نتایج و آثار آن را در همه اَصقاع این مملکت دیدید و شنیدید. اصول عمده مشروطیت که در تمام ممالک خارجه ارباب ملل متفرقه مؤسَس داشته‌اند، حریت و مساوات است و در آن ممالک که کتاب آسمانی و قانون روحانی ندارند برای تنظیم معاش خود، قوانین مشروطیت \[را\] معمولٌ‌به و مخترع داشته‌اند. آیا در ممالک اسلامی خاصه اثنی عشری، تکلیف اهل ایمان در مساعدت با آن اساس و عدم همراهی با آن چیست؟ مستدعی است حکم الله واقعه را مرقوم و به خاتم شریف مختوم فرمایید. قال الله تعالی: فَاسألوا أهلَ الذَّکر إن کُنتُم لا تَعلَمُونَ مَا عَلَی المُحسِنِینَ مِن سَبیل بسم الله الرحمن الرحیم لا حول و لا قوه الا بالله العلی العظیم. واقعه مشروطیت مملکت ایران، از جمله امتحانات الهیه بود که بندگان خود را آزمایش فرماید. لِیَهلِکَ مَن هَلَکَ عَن بَیّنَهِ وَ یَحیَی مَن حَیَّ بَینَهِ [۷] در بدو امر، مقصد محترم، عدل و آسایش را بهانه کردند و بعد از شروع در کار، مفسدین و منحرفین وارد شدند و هر روز یک عنوانی روی کار آوردند و هرج و مرج را در مملکت شایع کردند. هزاران نفوس و اموال و اعراض محترمه را به باد فنا دادند. نَعُوذُ بالله مِن شُرُورهِم [۱]. حقیقتاً خوب امتحانی دادند و چشم جبْت [۲] و طاغوت را به اعمال ناشایسته خود روشن کردند و آنچه سفارش حضرت ختمی مرتبت (ص) درباره دین متین و قرآن مبین فرموده بود پشت سر انداختند. گمان ندارم در همه این مملکت صد نفر طالب آن هرج و مرج بوده باشند. و می‌توان گفت: همراهی با مشروطه، محاربه با امام عصر عجّل الله فرجه است و حرمت تجدید و تأسیس آن بر همه مسلمین واضح و مبرهن است. و لَقَد حَکَمتُ وَ قَضَیتُ بِهِ وَ الله خَیرُ الحاکِمینَ [۳]. **پاورقی‌ها:** [۱] نعوذ بالله من شرورهم: از شر آنها به خداوند پناه می‌بریم. [۲] در قرآن، به باطلی (مانند بت و نظایر آن) گفته می‌شود که به جای خدا به آن ایمان آورند (نساء، ۵۴). و نیز گفته شده که اسمی است که به اصنام و ساحر و کاهن تطبیق می‌شود. [۳] و لقد ... الحاکمین: همانا حکم دادم و به انجام رساندم آن را. خداوند بهترین حکم دهنده است. * تاریخ انقلاب مشروطیت ایران، ج ۴، ص ۲۷۵، ۲۷۶. [۴] جمع حامی [۵] جماعت [۶] جمع نایب: نمایندگان [۷] جمع صقع: نواحی [۸] نحل، ۴۳؛ انبیاء، ۷، پس اگر نمی‌دانید، از اهل ذکر (اطلاع) بپرسید. [۹] توبه، ۹۱: بر نیکوکاران هیچ راه (مؤاخذه‌ای) نیست. [۱۰] انفال، ۴۲: تا آنها که گمراه می‌شوند، از روی اتمام حجت باشد و آنها که هدایت می‌یابند نیز از روی دلیل روشن باشد.