بسم الله الرحمن الرحیم معروض محضر منوّر حجج اسلام و مروّجین احکام مَدَّ اللَهُ ظِلالَهُم عَلَی رُؤُس الأنام می‌دارد: در توقیع مقدس حضرت ولیّ عصر عجل الله فرجه به ما پیروان مذهب جعفری، خطاب مستطاب چنین صادر شده است که: اَمَّا الحَوادثُ الواقِعهُ فَارجعُوا فِیها إلی رُواهِ اَخبارنا [۳]. یکی از حوادث بزرگ که در عصر ما واقع شد، در موافقت کردن و مخالفت نمودن آن تکلیف ما مسلمان‌ها رجوع به شما سلسله جلیله مجتهدین، داستان مشروطه بود که همه دیدید و شنیدید این وضع مُستَحدَث [۴] که از مختَرعات [۵] مردم اروپا بود و معمول‌به آن ملل در هیئت اجتماعیه خودشان است، آیا با دین مبین اسلام کارساز است یا خیر؟ و قانون مساوات و حُریّت [۶] که اساس عمده این وضع است با قوانین مقدسه شرع مطاع، منطبق می‌شود یا خیر؟ و تکلیف کافه اهل قبله، خاصه دارالشوکه [۷] در ابقاء و افناءِ [۸] مشروطه در ممالک اسلامیه چه چیز است؟ چون سلیقه‌های عوام‌الناس و جاهل باید به حکم عقل رجوع به عالِم نماید، لهذا به توسط این چند سطر در مقام تصدیع برآمد. قَال اللَهُ تَعالی: فَاسئَلوا اَهلَ الذّکر إِن کُنتُم لا تَعلَمونَ [۹]. **پاورقی‌ها:** [۱] مد الله ... الانام: خداوند سایه ایشان را بر سر مردم مستدام گرداند. [۲] نامه [۳] صورت کامل و درست این حدیث چنین است: وَ اَمَّا الحوادِثُ الواقِعَهُ فُارجعُوا فیها إِلی رُواهِ حدیثنا فَإنَّهُم حُجَّتی عَلَیکم و اَنَا حُجَّهُ الله عَلَیهم (اما در وقایعی که رخ خواهد داد، پس در موردَ آنها به راویان احادیث ما رجوع کنید که آنان حجت من بر شما و من حجت خداوند بر آنان هستم). شیخ حرعاملی، وسایل الشیعه(ج ۲۷). قم: مؤسسه آل البیت، ۱۴۰۹ ق ، ص ۱۴۰. [۴] جدید، تازه. منظور از وضع مستحدث، استقرار نظام نوین مشروطه مبتنی بر انتخابات عمومی و قانون اساسی است. [۵] ساخته‌ها [۶] آزادی [۷] ایران [۸] از میان بردن [۹] نحل، ۴۳؛ انبیاء، ۷: پس اگر نمی‌دانید، از اهل ذکر (اطلاع) بپرسید. [۱۰] به نام خداوند که بهترین نام‌هاست و پناه می‌برم به او از گزندهای هواپرستان. **فتوا** بسم الله خَیرالآسماءِ وَ اَعوذُ بهِ مِن شُرُور اَهل الهَواءِ [۱۰] جواب: بحمد الله تعالی مذهب جعفری سلام الله علیه مشروطه‌ای است که قانون آن قرآن و مبلغ پیغمبر آخرالزمان علیه و علی آله صلوات الله المَلِکِ المَنّان وَ مُبِین آن، علماء اعلام و مجری آن، سلطان اسلام است. این وضع مُستَحدث [۲] را که بعضی برای پیشرفت مقاصد باطله خود مقدم شده، مشروطه‌اش نام نهادند؛ چنانچه در این مدت مَرئی و مَسموع [۳] شد، موجب تهدیم [۴] بنیان شریعت و تخریب آثار ملت [۵] است. نمقه الجانی: محمدحسن الکبیر المازندرانی **پاورقی‌ها:** [۱] در اصل: است دارند. [۲] جدید [۳] مرئی و مسموع: دیده و شنیده [۴] ویران کردن، نابودن کردن [۵] دین * تاریخ انقلاب مشروطیت ایران، ج ۴، ص ۲۲۴؛ ساری در نهضت مشروطه، ص ۲۰۶، ۲۰۷.