کنشگران / عالمان دینی
متن خلاصه هوش مصنوعی
متن با خطاب به وزرا، وکلا، علما، سرداران و غازیان اسلام و غیرتمندان وطن آغاز میشود و وضعیت اسارت ملت مظلوم در برابر بیداد اجانب و لگدمال شدن وطن را مورد پرسش قرار میدهد. سپس به شرح واقعهای میپردازد که در پی یک نزاع جزئی، کنسول روس و شهبندر عثمانی به همراه قزاقان روس بدون اطلاع مقامات محلی وارد لاهیجان شدهاند. این اقدام در حالی صورت گرفته که پس از اطلاع از مأموریت مکرمالملک برای رسیدگی، کنسول روس و همراهانش بدون انجام تحقیق و استنطاق، به رشت بازگشتهاند. در پایان، متن با طرح این پرسش که آیا رفتار کنسول و شهبندر عثمانی نشاندهنده عداوت آنها نیست و چرا تکلیف مردم مظلوم لاهیجان مشخص نمیشود، به این نکته اشاره میکند که آیا لاهیجان و مردم آن از خاک ایران خارج محسوب میشوند و چرا حتی از امنیت حیوانات نیز برخوردار نیستند.
متن کامل گزارش
ای وزراءِ عظام مملکت و دولت! و وکلاءِ خادم ملت! و ای علماءِ ربانی و روحانی! و ای سرداران و غازیان اسلام! و ای غیرتمندان وطن! تا کی سزاوار است که یک مشت ملت مظلوم، اسیر سرپنجه بیداد اجانب بوده، مملکت وطن مقدس ما لگدکوب سُم ستور آنها باشد؟
برای یک مختصر نزاع که شراره آنها از طرف اداره شرربار لاسقاریدیسها در بیرون اداره به طرف پلها روانه شده، چرا قونسول روس با شهبندر عثمانی و یک عده قزاق روس بدون اطلاع ایالت جلیله رشت و کارگزاری با یک نمایش وحشتناکی وارد لاهیجان شده، روز بعد همین که فهمیدند آقای مکرمالملک کارگزار از طرف دولت مأمور به رسیدگی شده و عنقریب وارد میشوند، قونسول مزبور به اتفاق همراهان، تجاهل کرده به رشت مراجعت نمودند. برای تحقیق و رسیدگی و استنطاق از طرفین که معمول تمام دنیا است، نه خود حاضر شدند و نه نماینده فرستادند.
آیا این رفتار قونسول و شهبندر عثمانی معلوم نمیشود که همسایه مهربان با ما تا چه اندازه در مقام عداوت است؟ تا کی باید لب فرو بست و ساکت نشست؟ چرا تاکنون تکلیف ما مظلومین را معین نفرمودهاند؟ تا چند در تلگرافخانه نگران باشیم؟ مگر لاهیجان و اهل او را از خاک ایران و جرگه ایران و ملیت و رعیت خارج میدانند؟ حیوانات دنیا امنیت دارند، آیا سزاوار این است ما هم دارای امنیت نباشیم؟
**پاورقیها:**
[۱] ستارخان
[۲] باقرخان
[۳] جنگجویان
[۴] رئیس گمرکخانه، رئیس بازرگانان
[۵] بازپرسی
[۶] کذا فی الاصل
اطلاعات تکمیلی
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: نامه سرگشاده
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: روزنامه نگاران, حکومت, مجلس شورای ملی, ستارخان, باقرخان
موضوعات و دستهبندیها
منبع
مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)