کنشگران / عالمان دینی
متن خلاصه هوش مصنوعی
نامه با ابراز نگرانی از وضعیت نابسامان بنادر فارس، به ویژه بوشهر، آغاز میشود. در ادامه، به جهالت اهالی و سوءاستفاده دریابیگی از موقعیت خود اشاره شده و وضعیت بوشهر به گونهای توصیف میشود که گویی از ایران خارج و جزو مستعمرات انگلستان است. در پایان، برای بهبود اوضاع، درخواست اعزام حاکمی باکفایت و وطنخواه، احضار مأموران فاسد عراق و رسمیت بخشیدن به انجمن نظار (احتمالاً منظور علمای ناظر بر مصوبات مجلس) مطرح میشود.
متن کامل گزارش
جنابان مستطابان اجل اشرف رئیسالوزرا و وزارت جلیله داخله دامت تأییداتهما.
با حالت جهالت اغلب اهالی بنادر فارس که شرف خود را در تهیه اجرای مقاصد اجانب پنداشتهاند، البته مکشوف، و جناب دریابیگی هم که جز فراهم نمودن موجبات چپاول و دخل خود، مقصد دیگر ندارد.
رواج مشروطیت در بنادر با چنین حال غیر مترقبه، بلکه فیالحقیقه آن نقطه اعظم از ایران خارج، و جزو جزایر انگلستان محسوب است. علاج فوری و فرستادن حاکمی باعلم و کفایت، بیطمع، وطنخواه، شایسته، تربیت اهالی واجب، مفاسد اعمال کارپرداز بغداد و سایر مأمورین عراق هم البته تا به حال مشروحاً معروض شده، احضار ایشان و فرستادن مأمور عالِم کافی با دستورالعمل صحیح قانونی، و رسمیت انجمن نظار که به انتخاب صحیح تشکیل یابد عاجلاً منتظریم، ان شاء الله تعالی.
محمدکاظم الخراسانی
**پاورقیها:**
[۱] منظور، محمدولی خان تنکابنی (۱۲۶۴-۱۳۴۵ ق) است.
[۲] منظور، میرزا احمد خان دریابیگی، حاکم بوشهر است.
[۳] درآمد
[۴] منظور، بندر بوشهر است.
[۵] احتمالاً منظور، تعیین پنج نفر از علمای طراز اول جهت نظارت بر مصوبات مجلس شورای ملی (مطابق اصل دوم متمم قانون اساسی) است.
اطلاعات تکمیلی
محل وقوع: نجف (استان )
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: نامه خصوصی
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: محمد ولیخان تنکابنی
موضوعات و دستهبندیها
منبع
مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)
