کنشگران / عالمان دینی
متن خلاصه هوش مصنوعی
متن با اشاره به ظهور افرادی که در دوران استبداد پرورش یافتهاند و اکنون در لباس مشروطیت ظاهر شدهاند، آغاز میشود. این افراد مانع پیشرفت امور شده و به بدنام کردن خادمان مشروطیت، به ویژه علما، میپردازند تا در صورت بازگشت استبداد، کسی جرئت مقابله نداشته باشد. در ادامه، به جعل تلگرافات و اخبار برای فریب روحانیون و دولتمردان مشروطهخواه اشاره شده و علت این خرابیها را ادامه فعالیت مستبدین تحت لوای مشروطیت میداند. سپس به نمونههایی از بدنام کردن شخصیتهایی چون آقا سید مرتضی اهرمی، حجتالاسلام لاری و آقا میرزا سید حسن مدیر حبلالمتین اشاره میکند. در پایان، بیان میشود که ریاست روحانی از مقاصد این افراد آگاه است و برای رفع این اشتباهکاریها تلاش میکند و به توجه به حجتالاسلام لاری و نگارش تلگرافی در حمایت از آقا سید مرتضی اهرمی اشاره دارد.
متن کامل گزارش
آنچه به تحقیق پیوسته، کسانی که در گهواره استبداد پرورش یافته، اینک که به تأییدات امام زمان عجل الله فرجه، قوای ظاهره استبداد مضمحل شده، رنگی دیگر به آب زده، در لباس مشروطیت بیرون آمده، مانع از پیشرفت کارها بلکه خرابی میشوند. دیگر این که سعی مینمایند در بدنام نمودن خدام مشروطیت، خصوصاً علمایی که در این جاده قدم زدهاند، تا اگر دوباره استبداد در صورت دیگر به روی کار آید، خدام وطن جرئت سربلند نمودن نداشته باشند و در این راه نیرنگها به کار میبرند.
اهم
تلگرافات و اخبارات و شرعیات جعل مینمایند تا امر را بلکه بر مقام منیع ریاست روحانی و اولیای مشروطهخواه دولت مشتبه نمایند و وسیله تقلب به دست آرند و بنای اسبتازی گذارند و علت این همه خرابی آن است که تمام مستبدین که اسم مشروطیت به روی خود نهاده، بدون هیچگونه تغییر در کردار و رفتار به کار خود مشغولند و نتیجه این امر آن خواهد بود که عنقریب به دسایس همین اشخاص یک انقلاب عظیمی به روی کار آید که جلوگیریش بسی دشوار باشد، و این اشخاص برخی از ملانمایان استبدادپرست را حامی خود ساخته بیشتر مایه اشتباهکاری به عوام گردیدهاند.
یک روز آقا سید مرتضی اهرَمی[۲] را به اسم ندادن حساب پول گمرک بدنام نموده و ششصد و کسری[۳] تومان پول از گمرک به اسم اغتشاش انداختن در شهر و بدنام کردن آن بیچاره اقدام مینمایند. زمانی حجتالاسلام لاری که حقوقش در برقراری مشروطیت از احدی کم نبوده، به دعوی سلطنت متهم نموده، خنجر قتل آن عالم ربانی و ذریه رسول را به دست میگیرند. وقتی آقا میرزا سید حسن مدیر یومیه حبلالمتین را با آن خدمات و جانفشانیها الزام حمله به دیانت داده، او را به جایی میاندازند که عرب نی انداخت، که دست و دل حضرت مؤیدالاسلام را که مؤسس این نیکبختی است از کار سرد نمایند، باید منتظر بود که حضرت ستارخان سردار ملی را به چه الزام از پای درآورند!
ولی مقام منیع ریاست روحانی، بیخیالات مستبدین مشروطهنما بوده، از مقاصد آنها آگهی حاصل نموده، جدا ساعی در رفع این اشتباهکاریها برآمدهاند؛ چنانچه توجههای لازمی را در حق حجتالاسلام لاری نمودند و تلگراف ذیل را هم در ماده ظلم و سختی که به ناحق در حق جناب آقا سید مرتضی اهرمی به جناب دریابیگی حکمران شده ذیلاً مینگاریم.
**پاورقیها:**
[۱] در صدر مطلب نوشته شده است: "مکتوب از نجف"
[۲] از علمای پاکباز، برجسته و ضد استبداد و ضد استعمار جنوب
[۳] در اصل: کثری
اطلاعات تکمیلی
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: گزارش نویسی
کنشگران و ذینفعان
موضوعات و دستهبندیها
منبع
مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)