کنشگران / عالمان دینی
متن خلاصه هوش مصنوعی
متن با ستایش از توجهات امام عصر (عج) و اتحاد مردم در امور خیریه آغاز میشود. سپس به اقدامات محمدحسن میرزا در تأسیس مریضخانه «اسلامیه» برای فقرا و بیماران اشاره میکند که بدون چشمداشت، غذا و دارو ارائه میدهد. در ادامه، از مخاطبان میخواهد که برای تشویق و ترویج این کار خیر در مجالس و منابر سخن بگویند و مردم را به توسعه آن ترغیب کنند. در پایان، از پزشکان میخواهد که در تکمیل این امر بکوشند تا مردم از نیاز به بیگانگان بینیاز شوند و بیماران داخلی بهبود یابند، چرا که علاج، رفع احتیاج از بیگانگان است.
متن کامل گزارش
عرض میشود بحمدالله و المنّة، میامن [۱] خاص و توجهات شامله بلااختصاص حضرت امام عصر (عج) که اسلامیان را پناه و مناص [۲] است، از عموم اهالی مملکت از عوام و خواص بر اثر یک جهتی و اتحاد و خواهش، بیغرضی هویدا و بینا گشته، آثار ترقی و تربیت از وجنات [۳] و حالشان پیدا و انوار تمدن از ناصیه مدنیتشان ظاهر و هویدا است. چنانچه هریک در تأسیس مجاری خیریه و احداث مبانی بریه [۴] و ترتیب امور و استراحت جمهور [۵] به اقدامات موفور [۶] از روی کمال اخلاص، استعدادات خود را در پیشقدمی و همراهی به منصه ظهور و بروز میرسانند و در خلاص هموطنانِ ملت از قید مذلت و استخلاص اقارب [۷] از کید و شید اجانب، پای ثبات و مردانگی میفشارند و در خدمت به ابنای جنس [۸] خویش که در حقیقت از یک جوهرند، نوع همتی مردانه و غیرتی جداگانه دارند؛ از آنجمله نواب والا محمدحسن میرزا [۹] که از روی پاکی نیت و درستی عقیدت و فرط درایت به فقرا و ترفیه ضعفا و ترضیه غربا و تشفیه مرضی [۱۰] به ترتیبی شایسته و اسبابی بایسته، مریضخانهای موسوم به «اسلامیه» اساس نهاده و مرضای بیبضاعت و غربای بیاستطاعت را شفا داده، بدون غرض، غذا و بلاعوض دوا میدهند و جراحات دلشان را مرهم.
بر شما واجب و لازم است که محض تشویق و ترویج و توسعه این دایره ذیشأن به زبانی شیوا و بیانی زیبا در محافل و مجالس و منابر مساجد ذکر نمایید و چنانکه دانند و میتوانند مردم را به توسعه این دایره پرفایده توصیه فرمایید.
اطبا هم در تکمیل این مرحله بکوشند و چشم از فواید و محاسن این کار بزرگ نپوشند؛ شاید بعونالله مردم، دیگر از شربت مرگِ اجانب نخورند و بیماران داخله ما از سموم ماران جان سالم بدر برند. علاج، رفع احتیاج از بیگانگان است. این در راه رضای حضرت کبریا در تشفیه قلوب مرضی همین.
اقلّ خدام شریعت: حاجی شیخ نور الله بن محمدباقر نجفی
**پاورقیها:**
[۱] جمع میمنت: برکتها
[۲] ملجأ، پناهگاه
[۳] جمع وجنه: رخسار
[۴] نیکر
[۵] استراحت جمهور: آسایش توده
[۶] فراوان
[۷] جمع اقرب: خویشان، نزدیکان
[۸] ابنای جنس: همنوعان
[۹] محمدحسن میرزا قاجار (۱۳۱۶ ق- ۱۳۲۱ ش)، دومین پسر محمدعلی شاه قاجار و ولیعهد و نایبالسلطنه احمدشاه قاجار، وی در ۱۳۲۷ ق به ولیعهدی احمدشاه انتخاب شد و در ربیعالاول ۱۳۴۲ ق در غیاب شاه، نایبالسلطنه او گردید. پس از اعلان خلع احمدشاه و انقراض سلطنت قاجاریه (۹ آبان ۱۳۰۴)، محمدحسن میرزا، ایران را به قصد اروپا ترک کرد. بعد از فوت احمدشاه (تیر ۱۳۰۹)، خود را پادشاه قانونی ایران خواند و از آن پس با سختی و تنگی معیشت در حومه لندن میزیست و در همانجا درگذشت.
[۱۰] ترفیه... مرضی: آسایش بخشیدن ضعیفان و خشنودسازی بیکسان و بهبود بخشیدن بیماران.
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1286
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: بیانیه عمومی
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: عامه مردم, پزشکان
حاکم زمان: محمدعلی شاه قاجار
منبع
مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)
