کنشگران / عالمان دینی

متن خلاصه هوش مصنوعی

متن با تبریک تأسیس مجلس شورای ملی آغاز می‌شود و آن را نتیجه عنایت الهی، توجه امام زمان و دین‌پروری شاه می‌داند. مجلس را نخستین گام در مسیر ترقی، سربلندی دین و دولت، و استقلال از بیگانگان معرفی می‌کند. سپس به اهمیت این مجلس در نگاه جهانیان اشاره کرده و تأکید می‌کند که موفقیت آن به نجات کشور از مهالک و هم‌ترازی با سایر ملت‌ها منجر خواهد شد. در مقابل، هشدار می‌دهد که اگر اغراض شخصی بر مصالح عمومی غلبه کند، کشور دچار خواری و نابودی خواهد شد. در ادامه، بر لزوم اجرای صحیح قوانین دین مبین، ساماندهی امور مملکت، مسدود کردن راه‌های استبداد و فساد، و رهایی از بدهی‌های خارجی تأکید می‌کند. در پایان، خواستار فراهم آوردن مقدمات استغنا از اجانب و جلب مشارکت هموطنان متمکن برای آبادانی کشور می‌شود.

متن کامل گزارش

بسم الله الرحمن الرحیم. به مجلس شورای ملی شیّدالله تعالی ارکانه. بعد از اهداء ثناء و تحیت و اداء مراسم تبریک و تهنیت معروض می‌دارد: در این موقع گرامی که بحمدالله تعالی و حسن عنایته و به توجهات مقدسة حضرت حجة عصر ارواحنا فداه پریشانی‌ها و ویرانی‌های ناشیه از استبدادات و قصر انظار به اغراض شخصیّه[۱] و اغماض از مصالح نوعیه را نوبت به پایان و به اقتضای کمال دین‌پروری و خلوص نیت ذات اقدس شاهانه ادام‌اللّه تعالی سلطانه و سعادت این عهد فرخنده که پاینده باد قلب مبارک همایونی که بین اصبعی الرحمن است[۲]، به عقد[۳] این مجلس خجسته که نخستین مرحله ترقی است منعطف فرمودند، لازم دانسته پس از قیام به وظایف دعاگویی آن ذات اقدس اعلی و اداء شکر آن مواهب عظمی، به مراسم تبریک مبادرت نموده به مقتضای‌کریمه مبارکه فَانَّ الذَّکری تَنفَعُ المؤْمِنینّ[۴]، محض مزید تذکر معروض دارد که این اساس بزرگ که بعداللَّتیاوالّتی[۵] به عهده کفایت آن دینداران با دیانت و دولتخواهان باغیرت سپرده شده، مفتاح سربلندی دین و دولت و پایه قوّت و شوکت و استغنا[۶] از اجانب و آبادانی مملکت است. والله، ملل و دول عالم در این موقع نگران حال مایند تا از این اتفاق ملی و مجلس شورا - که آخرین علاج امراض مُزمنه مُهلکه است - چه نتیجه‌گیریم و چنانچه بعون‌الله تعالی و حسن تأییده در این مرحله به طوری‌که باید قدم برداریم، امید است که ان شاءالله تعالی از مَّهالِک[۷]، نجات و عمّا قریب[۸] باهمگنان، همعنان[۹] گردیم. و بالعکس اگر خدای نخواسته باز هم اغراض شخصیه منظور و جلوگیر باشد، امکان استعدادی خود را باطل و عِرض و ناموسمان را بر باد داده و انگشت‌نمای ملل و دول و مصداق تَخافون اَن یَتَخَطَفَّکُم النّاسُ[۱۰] خواهیم بود. اعاذنا الله تعالی من ذلک[۱۱]. حالاکه برای اصلاح مفاسد و تکمیل نواقص، آزادی مرحمت فرمودند [و] ان شاءالله هیچ دقیقه را فروگذار نفرموده‌اند، قوانین محکمه دین مبین راکه ناموس اکبر و از اعظم اسباب ترقی و نفوذ، و فقط اسمی از آن باقی است صحیحا به موقع اجرا [گذارده]، و مصالح دولت و انتظامات مملکت را بر وجه احسن و نظام اَتقَن[۱] مرتب، و ابواب استبدادات و تعدیات و حیف و میل خائنانی که خانه ملت را چنین ویران و روزگار دولت ابد آیت را که حارس[۲] دین و مایه شرفمان است به این درجه منتهی و زیر بار این مبلغ خطیر قرض[۳] از اجانب نموده، به کلی مسدود و اسباب تخلّص[۴] از ذِمّت این قرض و صرف دخل دولت در مصالح لازمه و استعدادات موجبه قوّت و شوکت که اول قدم ترقی است، ترتیبات صحیحه فراهم و مقدمات استغناء از اجانب که مایه ثروت و مکنت و تخلیص[۵] از فقر و ذلت و به مزید معونه و همدستی متمکنین از ابناء وطن[۷] و اطمینان آنها به عدم تلف و عنوان اموال موقوف است، به افکار ثاقبه[۸] و تدابیر حکیمانه تدریجاً مهیا، و صرف جهد و بذل مُهْجه[۹] خواهند فرمود. ان‌شاءاللّه تعالی والثِقَهُ بِاللهِ تَعالی و بِولیْ اَمرِهِ صلواتُاللهِ علیهِ وَ عَلی آبائِهِ الطاهِرینَ، والسلام علیکم و رحمةُاللهِ و بَرکاتَه الاحقرالجانی: محمدکاظم الخراسانی. **پاورقی‌ها:** [۱] قَصر... شخصیّه: منحصر بودن نظرات به غرض‌های شخصی [۲] بین اصبعی الرحمن است: در حیطه قدرت خداوند است. [۳] انعقاد [۴] ذاریات، ۵۵: اندرز، مؤمنان را سودمند افتد. [۵] بعداللتیا واللتی: بعد از رنج و زحمت بسیار [۶] بی‌نیازی [۷] جمع مهلکه: محل‌های هلاکت [۸] عمّا قریب: به زودی [۹] همگام [۱۰] انفال، ۲۶: بیم آن داشتید که مردم شما را از زمین بربایند. [۱۱] اعاذنا... ذلک: از آن به خداوند متعال پناه می‌بریم. [۱] استوارتر [۲] پاسدار، نگهبان [۳] منظور مبالغ کلانی است که دولت ایران برای سفرهای اروپایی مظفرالدین شاه قاجار از روسیه و انگلستان وام گرفت. [۴] رهایی [۵] رهانیدن [۶] مزید معونه: افزایش کمک [۷] ابناء وطن: هموطنان [۸] مؤنث ثاقب: روشن، تابان [۹] بذل مهجه: فداکاری، جانفشانی

اطلاعات تکمیلی

زمان وقوع: 1285
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: نامه سرگشاده

کنشگران و ذینفعان

مخاطب کنش: مجلس شورای ملی
حاکم زمان: مظفرالدین شاه قاجار

منبع

مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)