کنشگران / عالمان دینی
متن خلاصه هوش مصنوعی
سخنرانی با انتقاد از وضعیت مجلس و وکلای آن آغاز میشود که به دلیل ترس، آنچه را میدانند بیان نمیکنند. در ادامه، بر ضرورت همراهی سلطنت با مجلس تأکید شده و یادآوری میشود که قانون مشروطه توسط پادشاه پیشین امضا شده است. هشدار داده میشود که در صورت عدم وجود مجلس، ایران توسط روسیه و انگلیس تقسیم خواهد شد. سپس، اطرافیان شاه مقصر اصلی وضعیت موجود معرفی شده و از افزایش ظلم حکام و ناامنی راهها پس از تشکیل مجلس انتقاد میشود. در پایان، بر لزوم عمل به لوازم مشروطیت تأکید شده و وضعیت فعلی را مغایر با مفهوم واقعی مجلس و مشروطگی دانسته و از وزرایی که مانع پیشرفت مجلس میشوند، انتقاد میکند.
متن کامل گزارش
این مجلس بیفایده است، مجلس نیست. این وکلایی که در مجلس حاضر میشوند میترسند، آنچه میدانند نمیگویند.
اگر آنها این مجلس را نخواهند بر ما است که بگوئیم که سلطنت با مجلس توأم است و این پادشاه، پادشاه مجلس است. این قانونی است که پدر این پادشاه [۱] به ما داد و خودش هم امضا کرد. اگر این مجلس نباشد به شما بگویم که اتحاد روس و انگلیس چندی نمیگذرد که ایران را پامال و تقسیم میکند و هریک، یک قسمتی را تصرف میکنند.
حال، این ملت تکلیف خود را بداند. تمام این تقصیرات از اطرافیها هست. خود شخص پادشاه با مجلس همراه است ولی نمیگذارند. باید به شاه نوشت که از وقتی که این مجلس منعقد شده حکام، ظلم و تعدی خود را زیادتر کردهاند و راهها همه جا ناامن است و ابدا اینها درصدد اجراء وظیفة حکومتی خود نیستند. اگر باید مجلس باشد باید به لوازمات آن عمل کرد و اگر نمیخواهید آن هم معلوم باشد.
دولت به ما مجلس داده است و ما دارای سلطنت مشروطه هستیم، پس باید به لوازم مشروطگی عمل شود. این وضع موجود، معنی مجلس و مشروطگی نیست. این وزرا حاضرند که خون خودشان را بر سر این کار بگذارند و نگذارند مجلس پیش برود.
**پاورقیها:**
[۱] منظور از پدر این پادشاه، مظفرالدین شاه قاجار است.
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1285
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: بیانیه عمومی
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: عامه مردم
حاکم زمان: مظفرالدین شاه قاجار
منبع
مکتوبات و بیانات سیاسی و اجتماعی علمای شیعه(جلد ۱ تا ۹)
محمدحسن رجبی (دوانی)
