بسم الله الرحمن الرحیم جناب مستطاب عماد ... آقای مؤیدالاسلام دام تأییده. مرقومه محترمه مورخه ۲۴ رجب رسید. در مسئله امتعه روسیه چون قدری امارات [۳] بی‌حس و عدم التفات ملت ایران به وظایف وطنیه و ملیه مشهود بود، خیلی افسرده بودیم که چرا به آن درجه عرق ملیت و حس دیانت از همه مسلوب [۴] و از این مجاهده اقتصادیه هم تکاهل [۵] نمایند. این اوقات بعض اخبار ساده واصل و به "توسط انجمن سعادت" در شهر رجب به بعضی مراکز تجارتی تلگراف کردیم که مقدمات این امر را به طوری که بدون تضرر [۶] مسلمین حکم به تحریم موقت صادر شود را اهم نموده، به این خادمان شرع انور خبر دهند. وصول جواب نیاز مراکز تجارتی را منتظریم که بعون الله تعالی هر تکلیف دینی و وطنی مقتضی است اقدام شود. و اما مطلبی را که از اشاعات کاذبه واصله از نجف اشرف اشاره فرموده بودید، چند روز قبل از جناب حاجی محمدعلی تاجر تبریزی معروف به بادامچی هم مکتوب مفصل رسید، متضمن همین اکاذیب و اشاعات که از نجف اشرف به ایشان رسیده، جوابی که به ایشان نوشته‌ام چون صورت آن محفوظ بود، امضاء و مهر کرده، لفاً [۹] ایفاد می‌شود. از قرار مکاتیب [۱۰] عدیده که از اسلامیون و جاهای دیگر رسید، همین اکاذیب و مفتریات را به اسلامبول و سایر نقاط مهمه هم نوشته، در جراید ترکی و فارسی و غیرهم چون به همه ربط دارند، درج کرده و حتی اذهان اولیاء دولت علیه عثمانی ایدهم الله تعالی را هم به یک درجه از این اکاذیب و مفتریات مشوب نموده‌اند. ما هم که غالباً نه از مندرجات جراید مطلع، و نه در مقام رد و تکذیب و اعتراض هستیم؛ و آنچه تحقیقاً به دست آمده، تمام اشاعات و اکاذیب از دو منشأ ناشی است: یکی، از شعبه انجمن سرّی مرکب از ملاحده [۱] و معاندین اسلام که در طهران منعقد است و نجف اشرف و اسلامبول و سایر نقاط مهمه هم شعبه دارد. انجمن مذکور چون سلب نفوذ و محو مقام ریاست روحانیه اسلامیه را مقدمه وصول به مقاصد ملعونه و محو آثار اسلامیت ایران دانسته و با اغلب جراید و مجلات و ... ترکی و فارسی و غیرهما هم ارتباط دارد، لهذا این اکاذیب و مفتریات را [با] این غرض نشر می‌دهد. برادران دینی ما از منشأ بی‌خبر، و گمان واقعیت می‌کند. دوم، بعض اتبا و کارکنان همسایه‌ها در نجف اشرف از ابتداء گفتگوی مشروطیت تا حال به صورت، خود را هواخواه مشروطیت ایران قلمداد نموده و به همین وسیله به همه جا مرتبط شده، حال پلتیک [۳] دولت متبوعه خود را طور دیگر مقتضی می‌دانست. ما هم ملتفت بودیم و پرده‌پوشی می‌کردیم، حالا چون مطلب به یک درجه از پرده‌پوشی گذشت و از طرف دیگر پلتیک متبوعشان هم طور دیگر اقتضا نمود، چون آخرین علاج تخلیص [۴] ایران از چنگ آنها متوقف به اقدام دیگری از داعیان است، لهذا این اکاذیب و مفتریات را برای آن که زمینه آن اقدام را از میان بردارند، اشاعه می‌دهند. مقام کیاست و فراست جنابعالی البته اجل و ارفع [۵] از آن است که منشأ این اکاذیب و مفتریات بر آن جناب مستور باشد. تحیر از بعضی جراید اسلامبول است که چرا باید این مقدار را ملتفت نباشند که تخلیص ایران از تجاوزات ظالمانه روس که حقوق دینیه و وطنیه و ملیه و بلکه بشریه ما را لگدکوب حملات ظالمانه خود نمود، از اَهَم تکالیف دینیه خود می‌دانیم و تا آخرین نفس در اداء این وظیفه و قیام این تکالیف به جان حاضریم. ان شاء الله تعالی، چنانچه جنابعالی رسماً تمام این اکاذیب و مفتریات مندرجات جراید مذکوره را از جانب داعیان تکذیب فرمایند، خیلی به موقع و از جهاتی شاید لازم باشد. یک مطلب دیگر را هم محض مزید تنبه خاطر شریف لازم است اطلاع دهم. تمام عداوت این دو دسته دشمنان دین و وطن ما که برای اعدام [۶] اسلامیت و استقلال ایران در نجف اشرف هم شعبه دارند، بعد از شخص ما دو نفر - یعنی حضرت آیت‌الله خراسانی دام ظله و احقر - در مرتبه ثلاثه به جناب مستطاب صفوه الفقها و المجتهدین الاعلام رکن الاسلام آقای میرزا محمدحسین مجتهد نائینی دامت برکاته متوجه است [۷] که نسبت به شخص ایشان از جهات عدیده که باید خاطر شریف مسبوق باشد، غرضانیت و عداوت و حسدی فوق‌العاده دارند و از اشاعه هر کذب و افتراء [و] بهتانی به ایشان خودداری ندارند. این نکته را هم لازم است متذکر و در قیام به وظیفه [۸] و در عهده مثل آن جناب است، مبادرت فرمایند، ان شاء الله. در خصوص طبع و نشر تلگراف مورخه ۱۶ جمادی‌الثانی گویا از بلایی که از این اداره‌سازی‌ها و دسته‌بندی‌ها به اساس قَویم [۱] مشروطیت وارد، و ملت ایران را که عاشق مشروطیت بودند به ضدیت وادار نموده، خاطر محترم مسبوق نباشد. چون علاج این بلاها منحصر بود که برائت ساحت مشروطیت مطلوبه را از آن مقاصد، عموم ملت بفهمند و بدون طبع و نشر چنین مقاله مشروحه ممکن نبود، لهذا شرعاً و عقلاً لازم دانستیم که این تلگراف منتشر شود. الحمد لله به یک درجه آن را بر آن مترتب و چنانچه بعون الله تعالی مندرجاتش مجری گردد، به اتحاد کلمه ملّیه که وسیله منحصر حفظ مملکت و قطع طمع اجانب است حاصل خواهد بود. ان شاء الله تعالی و لا حول و لا قوه الا بالله العلی العظیم. عبدالله مازندرانی **پاورقی‌ها:** [۱] جمع شلجد: کافران [۲] جمع متاع: کالاما [۳] جمع آماره: نشانه‌ها [۴] گرفته شده، ربوده شده [۵] سستی کردن، تنبلی کردن [۶] قرو وساندت [۷] در اصل: هم [۸] نابعات [۹] پوست، نیمه [۱۰] نامه‌ها