حجةالاسلاما متع‌الله المسلمین بطول بقائکم: صورت سؤال و جوابی به تفصیل ذیل، منسوب به جنابعالی شیوع یافته، مستدعی آنکه اگر صحیح است به خط مبارک تصریحاً مرقوم فرمایید و بر تقدیر صحت، هرگاه این عمل امتیاز برداشته شد، این حکم باقی است یا خیر؟ صورت سؤال از حجت‌الاسلام ادام الله ظِلّکم العالی: با این وضعی که در بلاد اسلام از بابت عمل تنباکو پیش آمده[۱]، فعلأکشیدن قلیان شرعا چه صورت دارد؟ تکلیف مسلمانان چیست؟ مستدعی آن که تکلیف مسلمانان را مشخص فرمایید. جواب: بسم‌الله الرحمن الرحیم. الیوم استعمال تنباکو و توتون بِأَیّ نَحوِ کان در حکم محاربه[۲] با امام زمان عجل‌الله فرجه است. [جواب سؤال] بسم‌الله الرحمن الرحیم. بلی، صحیح است و همچنین است هر چه سبب مداخله خارجه باشد در بلاد مسلمین. و سؤالی که بر تقدیر رفع امتیاز[۳] شده، جواب این است که بر تقدیر رفع، از این جهت منعی ندارد. حرّره الاحقر: محمدحسن الحسینی **پاورقی‌ها:** [۱] اشاره به واگذاری خرید و فروش توتون و تنباکوی کشور به شرکت انگلیسی رژی است. [۲] جنگیدن [۳] بر تقدیر رفع امتیاز: بر فرض لغو امتیاز (تنباکو و توتون) * تاریخ بیداری ایرانیان، ج ۱، ص ۳۰؛ تاریخ دخانیه، ص ۲۰۱.